Een hybride warmtepomp is een kleine warmtepomp naast je bestaande cv-ketel. Bij mild weer verwarmt de warmtepomp, bij kou of voor warm water springt de ketel bij. Welke van de twee aan staat, hangt af van een instelling die bij installatie één keer is gekozen — vaak een vaste buitentemperatuur of een vaste prijsverhouding.
Met gas rond de €1,70 per kuub en een stroomprijs die elk kwartier anders is, klopt die instelling waarschijnlijk niet meer.
De som in twee regels
Wat kost één kWh warmte?
uit de ketel: gasprijs per m³ ÷ 8,8
uit de warmtepomp: stroomprijs per kWh ÷ COP
Die 8,8 is wat een HR-ketel aan bruikbare warmte uit een kuub gas haalt (9,77 kWh energie, ongeveer 90% rendement). De COP is hoeveel kWh warmte de warmtepomp maakt uit 1 kWh stroom. Die hangt af van de buitentemperatuur:
| Buiten | COP (indicatie, lucht/water) |
|---|---|
| 10 °C | ± 4,5 |
| 5 °C | ± 3,5 |
| 0 °C en lager | ± 2,5 |
Tot welke stroomprijs wint de warmtepomp?
Zet de twee regels aan elkaar gelijk en je krijgt het omslagpunt: de stroomprijs waaronder de warmtepomp goedkoper is dan de ketel.
| Gasprijs per m³ | Warmte uit gas | Omslag bij COP 2,5 | bij COP 3,5 | bij COP 4,5 |
|---|---|---|---|---|
| €1,30 | 14,8 ct/kWh | 37 ct | 52 ct | 66 ct |
| €1,50 | 17,0 ct/kWh | 43 ct | 60 ct | 77 ct |
| €1,70 | 19,3 ct/kWh | 48 ct | 68 ct | 87 ct |
Lees de onderste regel. Bij de gasprijs van dit najaar is de warmtepomp bij 5 graden buiten goedkoper zolang stroom minder dan 68 cent kost. Bij vorst nog altijd tot 48 cent.
De gemiddelde all-in stroomprijs lag in september op 31 cent. De warmtepomp wint dus op vrijwel elk uur — ook als het vriest. De ketel is alleen nog goedkoper op de paar piekkwartieren waarop stroom richting de 90 cent gaat, en dan alleen als het tegelijk koud is.
Wat scheelt het per jaar?
Een hybride neemt in een gemiddeld huis grofweg 60 tot 70% van de warmtevraag over. Voor een huis met 1.000 m³ per jaar:
gas bespaard 650 m³ × €1,70 = € 1.105
stroom erbij 650 × 8,8 ÷ 3,8 = 1.505 kWh
1.505 kWh × €0,31 = −€ 467
netto ≈ € 640 per jaar
Met de prijzen van een jaar geleden (gas €1,25, stroom 23 cent) was dat ongeveer €470. Duurder gas maakt de hybride dus meer waard, ook al is de stroom meegestegen. De reden zit in de COP: voor een kWh warmte heeft de warmtepomp maar een kwart tot een derde kWh stroom nodig, dus een hogere stroomprijs telt maar voor dat deel mee.
Slimmer dan het omslagpunt
Het omslagpunt bepaalt wélke bron draait. Met een dynamisch contract kun je ook nog kiezen wannéér de warmtepomp draait:
- Zet de prijsverhouding goed. Veel hybrides hebben een instelling voor gas- en stroomprijs. Staat daar nog €1,20 en 40 cent, dan schakelt 'ie veel te vroeg naar de ketel. Vul de prijzen van nu in.
- Verwarm in de goedkope uren. Een graad voorverwarmen in de middag of de nacht en de avondpiek overbruggen op de warmte in huis. Zo werkt dat met een slimme thermostaat.
- Laat de ketel de pieken doen. Op een dure, koude avond is de ketel voor twee uur een prima keuze. Daar is 'ie voor.
- Houd de aanvoertemperatuur laag. De COP-waarden in de tabel gelden bij 35 tot 45 graden aanvoer. Stook je op 60 graden, dan zakt de COP en schuift het omslagpunt een flink eind omlaag.
Meer over sturen op prijs lees je in warmtepomp op dynamisch tarief.
Wanneer klopt deze som niet?
- Slecht geïsoleerd huis met hoge aanvoertemperatuur. De warmtepomp haalt dan de COP uit de tabel niet. Het voordeel blijft, maar wordt kleiner.
- Warm water. De meeste hybrides laten tapwater aan de ketel over. Dat deel van je gasverbruik blijft.
- De aanschaf. Deze som gaat over stookkosten. Een hybride kost enkele duizenden euro's inclusief installatie; er is subsidie via de ISDE, waarvan je de actuele bedragen bij de RVO vindt. Bij €640 per jaar is de terugverdientijd te overzien, bij een dalende gasprijs wordt die langer.
Zie het in je eigen data
Je P1-meter leest stroom én gas uit. In SlimHuys zie je per dag hoeveel kuub en hoeveel kWh je verstookte, en wat elk kostte. Na een paar koude weken weet je of je hybride doet wat de rekensom belooft — en of die instelling uit de fabriek inderdaad te voorzichtig was.
Bij de gasprijs van nu is de vraag niet meer óf de warmtepomp goedkoper is, maar op welke paar uren per winter de ketel nog iets te zoeken heeft.